\u0130yi niyetli ele\u015ftirileri, f\u0131tr\u00ee farkl\u0131l\u0131klar\u0131 ve s\u0131rad\u0131\u015f\u0131 fikirleri k\u00f6t\u00fc niyetlilikle itham ede ede sonunda k\u00f6t\u00fcle\u015ftirmeyi ba\u015fard\u0131k, bravo bize! Halbuki \u00e7o\u011fu k\u00f6t\u00fc niyetliler bile iyi niyetle ve h\u00fcsn\u00fczanla ikram edile edile \u2018pygmalion etkisi\u2019yle sonunda niyet d\u00fczelterek iyile\u015febilirdi. S\u00fcrekli h\u00fcsn\u00fczan k\u0131l\u0131fl\u0131 suizan ve adem-i itimat\u00e7\u0131 s\u00f6ylemler, muhataplar\u0131 ya kendinden bile \u015f\u00fcphe eder hale getirir ya da \u2018o kadar da de\u011fil!\u2019 dedirir, kopar\u0131r. Nitekim \u00f6yle oldu. Dikte ede ede dikilen fidanlar a\u011fa\u00e7 oldu, zakkum a\u011fa\u00e7lar\u0131. D\u00fcn \u00f6ven diller, bug\u00fcn s\u00f6ver oldu.<\/p>\n
Adem-i itimat\u00e7\u0131 ithamk\u00e2r y\u00f6neticinin tedbir, temkin ve teyakkuz niyetli paronayak evhamlar\u0131 ve uygulamalar\u0131, y\u00f6netilenleri psikolojik olarak d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcc\u00fc bir ara\u00e7t\u0131r. \u00c2z\u00e2m\u00ee temkin iyi niyetiyle de olsa s\u00fcrekli suizan ve adem-i itimat, ithamlar\u0131, iftiralar\u0131, paranoyalar\u0131 do\u011furur ve kendini ger\u00e7ekle\u015ftirir. Teyakkuz niyetiyle de olsa s\u00fcrekli suizan, adem-i itimat ve tecess\u00fcs, iyi niyetli ve hakl\u0131 ele\u015ftirileri itham ile susturma arac\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr ve d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc. Susulan \u015feyler birikti birikti, ve baraj patlad\u0131.<\/p>\n
\u0130tham itham \u00fcst\u00fcne, zincirleme ithamlarla bir yere var\u0131lamaz, daha da k\u00f6t\u00fc olur. Hakl\u0131 tenkitlerle y\u00fczle\u015ferek bar\u0131\u015fmak ve kucakla\u015fmak laz\u0131m! Hakl\u0131 tenkitlerine kadar sevmedi\u011fimiz bir adama kendimizi sevdiremeyiz. Sevgisizli\u011fin g\u00f6z\u00fc ise hep eksikleri, kusurlar\u0131, yanl\u0131\u015flar\u0131 g\u00f6r\u00fcr. Fikir adamlar\u0131yla kucakla\u015fman\u0131n yolu, hakl\u0131 tenkitlerine \u2018hakl\u0131!\u2019, haks\u0131zlar\u0131na da \u2018o sizin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcz, sayg\u0131 duyar\u0131m\u2019 diyebilmekten ge\u00e7er. Fikirlere sava\u015f a\u00e7mak, sava\u015f a\u00e7\u0131lan fikrin daha \u00e7ok yay\u0131lmas\u0131ndan ba\u015fka bir i\u015fe yaramaz.<\/p>\n
Evet: Baz\u0131lar\u0131n\u0131 sevmedi\u011fimiz i\u00e7in k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerini g\u00f6r\u00fcr\u00fcz ve g\u00f6r\u00fcyoruz. Sevseydik, belki bize k\u00f6t\u00fcl\u00fck yapmazd\u0131, \u00e7\u00fcnk\u00fc o da severdi veya sevenine k\u0131y(a)mazd\u0131. \u0130nsan en son, sevdi\u011fine k\u00f6t\u00fcl\u00fck yapabilir, ilk g\u00f6zden \u00e7\u0131karaca\u011f\u0131 ise hi\u00e7 sevmedikleridir. Demek ki neymi\u015f, baz\u0131 k\u00f6t\u00fcl\u00fckler, bizden kaynaklan\u0131r\u2019m\u0131\u015f. Sevgisizli\u011fimiz ve sayg\u0131s\u0131zl\u0131\u011f\u0131m\u0131z, bize k\u00f6t\u00fcl\u00fck olarak geri d\u00f6ner, cezaland\u0131r\u0131l\u0131r\u0131z. \u0130\u00e7imizdeki sevgisizlik, d\u0131\u015f\u0131m\u0131zdan k\u00f6t\u00fcl\u00fck olarak bize yans\u0131r.<\/p>\n
Basiretli insaniyet odur ki hi\u00e7 kimseyi zincirleme yanl\u0131\u015flara s\u00fcr\u00fcklemez ve hele asla ihanetlere mecbur b\u0131rakmaz; ilk d\u00fc\u011fmenin yanl\u0131\u015f iliklenmesine sebep olmaz. \u0130lk yanl\u0131\u015f te\u015fhis ve yanl\u0131\u015f uygulamalar\u0131n\u0131n zincirleme yanl\u0131\u015flar ve k\u00f6t\u00fcl\u00fckler do\u011furdu\u011funu g\u00f6r\u00fcrse, ilk te\u015fhis ve tatbikat\u0131 (emri) kald\u0131rmay\u0131 bilir. \u0130yi insanlar\u0131 k\u00f6t\u00fcle\u015ftirdi\u011fini g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc halde yanl\u0131\u015f uygulamalar\u0131nda \u0131srar edip insafa gelmeyen ve telafi etmeyende kelimenin tam manas\u0131yla bir z\u00e2lim-i gaddarl\u0131k vard\u0131r, bir m\u00fcfsid-i fettanl\u0131k vard\u0131r.<\/p>\n
Bedi\u00fczzaman Hazretleri “Nazar ile niyet, mahiyet-i e\u015fyay\u0131 ta\u011fyir eder.\u201d demi\u015f; yani niyet ve o niyete ba\u011fl\u0131 bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131, e\u015fyan\u0131n mahiyetini de\u011fi\u015ftirir. Bu \u2018d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcc\u00fc niyet ve nazar\u2019 kavramlar\u0131n\u0131n psikoloji ve sosyal psikolojideki bir uzant\u0131s\u0131 \u2018beklenti etkisi\u2019dir. Nas\u0131l bakarsan, \u00f6yle g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn. “Bir insana 40 g\u00fcn deli dersen deli olur. Sak\u0131n\u0131lan g\u00f6ze \u00e7\u00f6p batar. Akl\u0131ma gelen ba\u015f\u0131ma geldi. \u0130ti an, \u00e7oma\u011f\u0131 haz\u0131rla.” b\u00fct\u00fcn bu atas\u00f6zleri, psikolojideki \u2018beklenti etkisi\u2019nin T\u00fcrk dilindeki veciz \u00f6rnekleridir. “Bir zamanlar senin \u00e7irkinliklerin de g\u00fczeldi. \u015eimdi g\u00fczelliklerin bile \u00e7irkin.” demi\u015f \u00d6zdemir Asaf. \u0130\u015fte nazar de\u011fi\u015fince, manzara da de\u011fi\u015fiyor.<\/p>\n
Beklenti etkisi, psikoloji, sosyoloji, din psikolojisi ve din sosyolojisinde de \u00e7ok \u00f6nemli bir konudur, bir olgudur. Bilimde, mitolojide ve sanatta de\u011fi\u015fik boyutlar\u0131yla i\u015flenmi\u015ftir. Mesela Star Wars Episode III filmi ve Matrix filmlerinde \u201cbeklenti etkisi\u201d g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. \u201cBeklenti etkisi, ki\u015finin, bir s\u00fcre sonra ba\u015fkalar\u0131n\u0131n (\u00f6zellikle herhangi bir yan\u0131yla kendinden \u00fcst\u00fcn g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc insanlar\u0131n) ona ili\u015fkin beklentilerine denk d\u00fc\u015fen davran\u0131\u015flar sergilemesidir.\u201d<\/p>\n
B\u00fcy\u00fckler \u00e7o\u011funlukla k\u00fc\u00e7\u00fckleri d\u00fc\u015f\u00fcnceleriyle mayalar. K\u00fc\u00e7\u00fckler \u00e7o\u011funlukla b\u00fcy\u00fcklerin kendileri hakk\u0131ndaki d\u00fc\u015f\u00fcnceleriyle mayalan\u0131rlar. Ebu Hanife, hakk\u0131nda yats\u0131 namaz\u0131 abdestiyle sabah\u0131 k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 g\u0131yaben konu\u015fulunca, bu s\u00f6ylentiyi do\u011fru \u00e7\u0131karmak i\u00e7in k\u0131rk y\u0131l \u00f6yle yapm\u0131\u015ft\u0131r, diye anlat\u0131l\u0131r. Ebu Hanife gibi hakiki b\u00fcy\u00fckl\u00fck hakikatine eri\u015fmi\u015f b\u00fcy\u00fckler, avam\u0131n\/k\u00fc\u00e7\u00fcklerin bile kendileri hakk\u0131ndaki h\u00fcsn\u00fczanlar\u0131n\u0131 m\u00fcmk\u00fcn mertebe do\u011fru \u00e7\u0131karmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar.<\/p>\n
Nitekim Allah Te\u00e2l\u00e2 dahi, mah\u015fer meydan\u0131nda cehenneme do\u011fru s\u00fcr\u00fcklenen kulunun Kendisi hakk\u0131ndaki h\u00fcsn\u00fczann\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z b\u0131rakmamak i\u00e7in, onunla konu\u015fmu\u015f, \u201cBen kulum beni nas\u0131l zannederse, ona \u00f6yle davran\u0131r\u0131m.\u201d diyerek onu ba\u011f\u0131\u015flam\u0131\u015f ve cennete g\u00f6ndermi\u015ftir. Hatta Cehennemde bin y\u0131l yanarken \u201cYa Hann\u00e2n ya Menn\u00e2n, \u00e7\u0131kar beni buradan!\u201d dua edeni \u00e7\u0131karm\u0131\u015f, h\u00fcsn\u00fczann\u0131n\u0131 k\u0131ramay\u0131p ba\u011f\u0131\u015flam\u0131\u015f, Cennete yollam\u0131\u015ft\u0131r. O y\u00fczdendir ki H\u00fcsn\u00fczan Peygamberi (sav) \u015f\u00f6yle demi\u015ftir: \u201c\u0130badetlerin en efdali, Allah hakk\u0131nda h\u00fcsn\u00fczan etmektir. \u00c7\u00fcnk\u00fc Allah Teala kuluna: \u201cBen senin hakk\u0131mdaki zann\u0131n \u00fczereyim.\u201d buyurmu\u015ftur.\u201d [Taber\u00e2n\u00ee, M\u00fcsned\u00fc\u2019\u015f-\u015e\u00e2miyy\u00een, 1\/300 (524). \u0130bn\u00fc\u2019d-Deylem\u00ee (F\u00eer\u00fbz)\u2019dan, el-Be\u011fav\u00ee de tahri\u00e7 etmi\u015ftir: Bkz. M\u00fcttek\u00ee, Kenz\u00fc\u2019l-Umm\u00e2l, 3\/134 (5843)].<\/p>\n
\u0130nsanlar da kendilerinden yapmalar\u0131 beklenen \u015feyleri bildikleri \u00f6l\u00e7\u00fcde ve bekleyi\u015flerin a\u00e7\u0131k-kapal\u0131 tekrarlar\u0131 ve telkinleri ile en sonunda o istenen \u015feyleri \u00e7o\u011funlukla yapar hale gelirler. Evet yarat\u0131l\u0131\u015ftan gelen f\u0131tratlar\u0131, beyin kimyalar\u0131 ve kalb mahiyetleri itibariyle insanlar, kendileri hakk\u0131ndaki g\u00fczel d\u00fc\u015f\u00fcnceleri do\u011fru \u00e7\u0131karmaya \u00e7al\u0131\u015fmaya daha meyillidirler. Herkes iyi olmak ve iyi bilinmek ister. \u0130nsanlar, haklar\u0131ndaki k\u00f6t\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcnceleri bo\u015fa \u00e7\u0131karmaya da meyillidirler ama \u0131srarl\u0131 ithamlara pes edip k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc kabule de elveri\u015flidirler. \u0130fsat edici m\u00fcdahalelerle iyi olma, g\u00f6r\u00fcnme ve bilinme hakk\u0131 elinden al\u0131nm\u0131\u015f insanlar\u0131n kendilerini k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011fe teslim etmeleri de yine be\u015feriyetlerinin bir do\u011fal sonucudur.<\/p>\n
Baz\u0131lar\u0131 h\u00fcsn\u00fczanlar\u0131 do\u011frulamada gev\u015feklik g\u00f6sterir ve b\u00f6ylelerine bir te\u015fvik olarak Zeynel\u00e2bid\u00een Hazretleri: \u201cSenin hakk\u0131nda h\u00fcsn\u00fczan edenin g\u00fczel zann\u0131n\u0131 do\u011fru \u00e7\u0131kar.\u201d tavsiyesindre bulunmu\u015ftur [el-Beh\u00e2\u00fc\u2019l-\u00c2mil\u00ee, el-Ke\u015fk\u00fbl, 1\/347]. \u015eu da var ki, herkes kendisinden iyi beklentileri kar\u015f\u0131layamaz, bazen de kar\u015f\u0131lanamaz beklentiler alt\u0131nda ezilir kal\u0131r, yapabileceklerini de yapamaz. B\u00fcy\u00fcklerin k\u00fc\u00e7\u00fcklerden yapabilecekleri g\u00fczel \u015feyleri a\u00e7\u0131k veya gizli beklemeleri, onlar\u0131 ger\u00e7ek\u00e7i ideallerle mayalamakt\u0131r. Ger\u00e7ek\u00e7i idealize budur.<\/p>\n
Bunun tam tersi de \u015fudur: En s\u00e2d\u0131klardan bile ihanet beklentisine girmek! \u0130\u015fte k\u0131rk y\u0131ll\u0131k s\u00e2d\u0131klar\u0131 ihanete sevkeden adem-i itimat\u00e7\u0131, ithamc\u0131, isnat\u00e7\u0131 ve ifsat\u00e7\u0131 nazar ve dil, fiilen m\u00fcdahaleler de yaparsa, bu iste\u011fi tam z\u0131tt\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmeyi ger\u00e7ekle\u015ftirir; sonra da ifsat etmeyi ba\u015fard\u0131\u011f\u0131 d\u00fcnki s\u00e2lih ki\u015fiyi g\u00f6stererek \u201cBen dememi\u015f miydim size, bu b\u00f6yle b\u00f6yle…\u201d diyerek fesad\u0131ndan bir de ke\u015fif-keramet ya\u011f\u0131 \u00e7\u0131karmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n
Birini ne yapmak istiyorsan, ona \u0131srarla onu empoze et, a\u00e7\u0131k-gizli itham et, o olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 inkar ve tekzip ede ede, g\u00fcn gelir, \u2018yetti art\u0131k\u2019 deyip nihayet ona d\u00f6n\u00fc\u015fecektir. \u00dcstad Bedi\u00fczzaman\u2019\u0131n \u201cG\u00fczel g\u00f6ren g\u00fczel d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr. G\u00fczel d\u00fc\u015f\u00fcnen hayat\u0131ndan lezzet al\u0131r.\u201d s\u00f6z\u00fc, niyet ve nazar\u0131n belirleyici etkisini g\u00f6sterir. Kendimiz ve ba\u015fkalar\u0131 hakk\u0131ndaki d\u00fc\u015f\u00fcncelerimiz, kendimize ve onlar\u0131n kalplerine att\u0131\u011f\u0131m\u0131z tohumlard\u0131r, elveri\u015fli \u015fartlar\u0131yla g\u00fcn\u00fc geldi\u011finde ye\u015ferir.<\/p>\n
Olaylarla ilgili daima iyi d\u00fc\u015f\u00fcn; iyiler hakk\u0131nda iyi d\u00fc\u015f\u00fcn ki iyilikleri devam etsin, k\u00f6t\u00fcler hakk\u0131nda da iyi d\u00fc\u015f\u00fcn ki iyile\u015fsinler; ama safl\u0131k da yapma! \u201c(Allah ve kullar\u0131 hakk\u0131nda) h\u00fcsn\u00fczan, h\u00fcsn-\u00fc ibadettendir.\u201d (Ebu Davud) hadisi, insanlara suizann\u0131 ve adem-i itimad\u0131 istisna yapar. H\u00fcsn\u00fczan ve kayd-\u0131 ihtiyat prensibi, makul temkin, tedbir ve teyakkuzu ifade eder; adem-i itimat ise kimseye g\u00fcvenmemektir ve katiyen yanl\u0131\u015ft\u0131r! G\u00fcven yoksa, h\u00fcsn-\u00fc zan bir aldanma ve aldatmadan ibaret kal\u0131r.<\/p>\n
Herkese adem-i itimad\u0131 (kimseye g\u00fcvenmemeyi) prensip edinirsen, sana da kimse g\u00fcvenmez ve \u015ferrinden emin olmak i\u00e7in hep mesafeli dururlar, yapabilece\u011fin k\u00f6t\u00fcl\u00fcklere kar\u015f\u0131 k\u00f6t\u00fcl\u00fckler ararlar, en az\u0131ndan s\u00fcrekli savunmada kal\u0131rlar. Halbuki m\u00fc\u2019min, inanan kimsedir, Allah\u2019a inand\u0131\u011f\u0131 gibi, m\u00fcminlere de inan\u0131r, g\u00fcvenir; kendisine de inan\u0131l\u0131r, g\u00fcvenilir. Adem-i itimat ise, m\u00fc\u2019mine terstir. Allah Rasul\u00fc (sas) \u201cM\u00fcsl\u00fcman, elinden, dilinden di\u011fer M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n emniyette oldu\u011fu kimsedir.\u201d buyurmu\u015flard\u0131r. G\u00fcvensizlik, \u0130slam\u2019a da terstir.<\/p>\n
Bir insan\u0131 sevip sayd\u0131ktan, \u00f6z\u00fcne inan\u0131p g\u00fcvendikten sonra art\u0131k gerisi teferruat olmal\u0131. Hatas\u0131z kul olmaz. As\u0131llar, teferruata harcanmaz. Her n\u00e2ho\u015f h\u00e2l ve k\u00e2lini adeta g\u00f6rmeksizin, o b\u00fcy\u00fck, engin, derin ve geni\u015f insan\u00ee \u00f6z\u00fc sevmeye, saymaya ve korumaya \u00f6zen g\u00f6stermeli. \u0130nsan, \u00f6z\u00fcnde sakl\u0131d\u0131r. \u0130nsan\u0131n \u00f6z\u00fcn\u00fc sevdinse, \u00f6tesinde n\u00e2ho\u015f hallerini nisyana at, o \u00f6z\u00fc buland\u0131rma. Unutma ki s\u00fct ile kan yan yanad\u0131r. \u0130nsanlardaki iyili\u011fi s\u00fcrekli beslemek, bir insana yap\u0131labilecek en b\u00fcy\u00fck iyiliktir.<\/p>\n
Hi\u00e7 kimseye g\u00fcvenemiyorum diyene k\u0131zmay\u0131n, ac\u0131y\u0131n; onu hi\u00e7 kimseye g\u00fcvenemez hale getiren vefas\u0131zlar\u0131 ve h\u00e2inleri bulun, cezaland\u0131r\u0131n, eliniz de\u011fiyorsa. Birg\u00fcn bir taksici: Bu devirde babana bile g\u00fcvenmeyeceksin? dedi. Ben de:- Babama bile g\u00fcvenmeyeceksem, sana niye g\u00fcveneyim, mesela bu s\u00f6z\u00fcne? dedim. Sustu. \u201c\u00c7er\u00e7evesini a\u015fan her\u015fey kendi z\u0131dd\u0131n\u0131 do\u011furur.\u201d Tedbir ve temkinde bile a\u015f\u0131r\u0131ya gidilirse, bu da tersini do\u011furur, do\u011furabilir; yani ifrat tefriti tetikler ve korkulan ba\u015fa gelir. Allah\u2019tan kork, ba\u015f\u0131na Allah gelsin, seni ehl-i takva k\u0131ls\u0131n. Allah\u2019tan ba\u015fka hi\u00e7bir \u015feyden korkma ki, Allah korktuklar\u0131n\u0131 ba\u015f\u0131na getirmesin ve seni korkunla s\u0131namas\u0131n. \u201cYa \u015f\u00f6yle olursa, ya b\u00f6yle olursa..\u201d gibi ihtimalleri evham ve paronayaya vard\u0131ran ki\u015finin tahayy\u00fcl ve tasavvurunda var olan o \u015feyler, g\u00fcn gelir \u015fehadet \u00e2leminde varl\u0131\u011fa y\u00fcr\u00fcrler.<\/p>\n
Allah Te\u00e2l\u00e2 da \u201cBen kulum beni nas\u0131l zannederse, ona \u00f6yle muamele ederim.\u201d buyurarak, kendisinden beklenene g\u00f6re muamele etti\u011fini bildiriyor. O y\u00fczden Peygamber Efendimiz \u201cSak\u0131n, sizden hi\u00e7 kimse, Allah Te\u00e2l\u00e2 hakk\u0131nda h\u00fcsn-\u00fc zan etmedi\u011fi bir hal \u00fczere \u00f6lmesin\u201d. (M\u00fcslim) buyurmu\u015ftur. Allah bile hakk\u0131ndaki d\u00fc\u015f\u00fcncemize g\u00f6re bize muamele ediyorsa, kullar\u0131 da haklar\u0131ndaki d\u00fc\u015f\u00fcncemize g\u00f6re bize muamele ederler, \u00e7o\u011funlukla. Bu insan\u00ee ger\u00e7e\u011fi hi\u00e7 akl\u0131m\u0131zdan \u00e7\u0131karmamal\u0131, d\u00fc\u015f\u00fcncelerimizi iyi niyet ve h\u00fcsn\u00fczanla olu\u015fturmal\u0131y\u0131z.<\/p>\n
Ey \u00e7ok bilmi\u015f insan! Yorumsuz, somut ve a\u00e7\u0131k bir delil olmad\u0131k\u00e7a, tedbir veya ihtiyat i\u00e7in bile olsa, niyet okuyuculu\u011fu yaparak kimseyi itham etme, iftira etme! \u0130yi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrsen iyi olursun, insanlar\u0131 iyi edersin, k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerini azalt\u0131rs\u0131n. Ba\u015fkalar\u0131na iyi d\u00fc\u015f\u00fcncelerin de senin kendine yapt\u0131\u011f\u0131n iyiliktir. \u015eunu da unutma ki: Ne kadar iyi olsan da, bu hayatta her iyiyi k\u00f6t\u00fc g\u00f6ren, k\u00f6t\u00fc bilen ve k\u00f6t\u00fc g\u00f6steren birileri olur. Herkese iyi olmak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.<\/p>\n
Bug\u00fcn toplum ve topluluk olarak, hususiyle dindar \u00e7evrelerde korkun\u00e7, deh\u015fetli, vah\u015fetli, illetli, kalpleri par\u00e7alayan, beyinleri kaynatan bir umum\u00ee fitne ya\u015fan\u0131yorsa, bu fitneleri do\u011furan, birtak\u0131m iyi niyetlerin arkas\u0131na saklanarak yap\u0131lm\u0131\u015f olan kaderdenk ifsatlard\u0131r, n\u00e2hak icraatlard\u0131r, sa\u011fdan sa\u011fdan yap\u0131lan gayr-i insan\u00ee m\u00fcdahalelerdir, zehirli ballar misali tatland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f suizanlard\u0131r, ithamlar, isnatlar, iftiralar, g\u0131ybetlerdir; adem-i itimat\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131m\u0131zd\u0131r k\u0131saca. Kalbimizdeki bozukluk, dilimize vura vura, nihayet hayat\u0131n i\u00e7inde v\u00fccud buldu. K\u00f6t\u00fc beklentilerimiz kendini ger\u00e7ekle\u015ftirdi! Bu fitne-fesad ortam\u0131n\u0131, yeniden sulh u sal\u00e2h ile, h\u00fcsn\u00fczan, h\u00fcsn-\u00fc itikad ve h\u00fcsn-\u00fc itimat ile, toplumsal g\u00fcven ortam\u0131n\u0131 tekraren tesis ederek d\u00fczeltebiliriz.<\/p>\n
<\/p>\n
Musa Hub<\/p>\n
01 Ocak 2016 Cuma<\/p>\n
\u00dcmraniye \/ \u0130stanbul<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u0130yi niyetli ele\u015ftirileri, f\u0131tr\u00ee farkl\u0131l\u0131klar\u0131 ve s\u0131rad\u0131\u015f\u0131 fikirleri k\u00f6t\u00fc niyetlilikle itham ede ede sonunda k\u00f6t\u00fcle\u015ftirmeyi ba\u015fard\u0131k, bravo bize! Halbuki \u00e7o\u011fu k\u00f6t\u00fc niyetliler bile iyi niyetle ve h\u00fcsn\u00fczanla ikram edile edile \u2018pygmalion etkisi\u2019yle sonunda niyet d\u00fczelterek iyile\u015febilirdi. S\u00fcrekli h\u00fcsn\u00fczan k\u0131l\u0131fl\u0131 suizan ve adem-i itimat\u00e7\u0131 s\u00f6ylemler, muhataplar\u0131 ya kendinden bile \u015f\u00fcphe eder hale getirir ya da \u2018o…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":17557,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"saved_in_kubio":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"fifu_image_url":"","fifu_image_alt":"","_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[148,145,312,167],"tags":[],"class_list":["post-17499","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-drmusahub","category-dusunce","category-ekim-26","category-ilim","category-148","category-145","category-312","category-167","description-off"],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t