{"id":17388,"date":"2026-07-09T19:09:11","date_gmt":"2026-07-09T16:09:11","guid":{"rendered":"https:\/\/korpekalemler.net\/?p=17388"},"modified":"2026-07-09T19:48:56","modified_gmt":"2026-07-09T16:48:56","slug":"silahlarin-golgesinde-tarih-yazmak","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/korpekalemler.net\/index.php\/2026\/07\/09\/silahlarin-golgesinde-tarih-yazmak\/","title":{"rendered":"Silahlar\u0131n G\u00f6lgesinde Tarih Yazmak:"},"content":{"rendered":"

Silahlar\u0131n G\u00f6lgesinde Tarih Yazmak:<\/strong><\/p>\n

\u00a0Ortado\u011fu Bir \u201cBatakl\u0131k\u201d m\u0131, Yoksa \u0130n\u015fa Edilmi\u015f Bir Kaos mu?<\/strong><\/p>\n

Tuba \u00c7i\u00e7ek\u00a0<\/strong><\/p>\n

 <\/p>\n

Ortado\u011fu\u2019nun son yar\u0131m as\u0131rl\u0131k enkaz\u0131n\u0131 anlamak i\u00e7in bazen uzaklardan gelen bir itirafa kulak vermek gerekir.<\/p>\n

Bu itiraf\u0131n sahibi s\u0131radan bir fig\u00fcr de\u011fil; NATO\u2019nun eski Avrupa M\u00fcttefik Kuvvetleri Y\u00fcksek Komutan\u0131 emekli Amerikal\u0131 General Wesley Clark\u2019t\u0131r. Clark, 11 Eyl\u00fcl sonras\u0131 Pentagon koridorlar\u0131nda kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 o sars\u0131c\u0131 plan\u0131 y\u0131llar sonra \u015fu s\u00f6zlerle if\u015fa etmi\u015fti:<\/p>\n

\u201cYedi \u00fclkede rejim de\u011fi\u015fikli\u011fi yap\u0131p b\u00f6lgeyi alt\u00fcst edece\u011fiz.\u201d<\/p>\n

Bug\u00fcn d\u00f6n\u00fcp bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda g\u00f6r\u00fcyoruz ki Washington\u2019\u0131n o g\u00fcnlerde f\u0131s\u0131ldad\u0131\u011f\u0131 bu plan, b\u00fcy\u00fck bir titizlikle uyguland\u0131. Ve i\u015fin en ac\u0131 taraf\u0131; b\u00f6lgeyi i\u015fgallerle, darbelerle ve silah sevkiyatlar\u0131yla ad\u0131m ad\u0131m bu noktaya getirenler, bug\u00fcn ortaya \u00e7\u0131kan y\u0131k\u0131ma pi\u015fkinlikle \u201cOrtado\u011fu batakl\u0131\u011f\u0131\u201d ad\u0131n\u0131 tak\u0131yorlar.<\/p>\n

Tasarlanm\u0131\u015f Bir Kaosun Anatomisi<\/p>\n

Bu co\u011frafyadaki batakl\u0131k kendili\u011finden olu\u015fmad\u0131; adeta laboratuvar ortam\u0131nda in\u015fa edildi. Bat\u0131, \u00f6zellikle ABD merkezli neo-kon (yeni muhafazak\u00e2r) politikalarla, b\u00f6lgeyi bir demokrasi vaadiyle de\u011fil, kontroll\u00fc bir kaos ajandas\u0131yla sarst\u0131. 2003\u2019te Irak\u2019a \u201c\u00f6zg\u00fcrl\u00fck\u201d getirece\u011fini iddia edenler, asl\u0131nda bir devletin omurgas\u0131n\u0131 k\u0131r\u0131p mezhep sava\u015flar\u0131n\u0131n kap\u0131s\u0131n\u0131 aralad\u0131lar. Suriye\u2019den Libya\u2019ya, L\u00fcbnan\u2019dan Filistin\u2019e, Afganistan\u2019dan Irak ve \u0130ran\u2019a kadar uzanan m\u00fcdahalelerle haritalar fiilen par\u00e7aland\u0131 ve milyonlarca insan yerinden edildi.<\/p>\n

Ancak bu y\u0131k\u0131m sadece d\u0131\u015far\u0131dan gelen bir balyoz darbesiyle a\u00e7\u0131klanamaz. Bat\u0131\u2019n\u0131n bu kirli oyunundaki en b\u00fcy\u00fck yard\u0131mc\u0131s\u0131; kendi halk\u0131na s\u0131rt\u0131n\u0131 d\u00f6nm\u00fc\u015f, koltu\u011funu korumak i\u00e7in d\u0131\u015f g\u00fc\u00e7lerin ajandas\u0131na g\u00f6n\u00fcll\u00fc yaz\u0131lm\u0131\u015f \u201esat\u0131lm\u0131\u015f piyonlar\u201c ve yerel i\u015fbirlik\u00e7ilerdi. Kendi dar iktidar \u00e7\u0131karlar\u0131 u\u011fruna k\u00fcresel g\u00fc\u00e7lerin vek\u00e2letini \u00fcstlenen b\u00f6lge fig\u00fcrleri, bu co\u011frafyan\u0131n fay hatlar\u0131n\u0131 bizzat tetiklediler. Silah\u0131 Bat\u0131\u2019dan, talimat\u0131 merkezden alan bu unsurlar; Araplar\u0131, K\u00fcrtleri, T\u00fcrkmenleri ve farkl\u0131 inan\u00e7 gruplar\u0131n\u0131 birbirine k\u0131rd\u0131rarak kaosun yerelle\u015fmesini sa\u011flad\u0131lar.<\/p>\n

Haf\u0131zan\u0131n Reddi ve \u201eKendi Sorunu\u201c \u0130ll\u00fczyonu<\/p>\n

Bug\u00fcn Bat\u0131 medyas\u0131 ve siyaseti, t\u00fcm bu s\u00fcreci b\u00f6lgenin \u201ckendi sorunu\u201d gibi sunmakta olduk\u00e7a mahir. Sanki o i\u015fgaller ya\u015fanmam\u0131\u015f, sanki o t\u0131rlar dolusu silahlar s\u0131n\u0131rlardan ge\u00e7memi\u015f gibi; kaosu g\u00f6kten zembille inmi\u015f bir yazg\u0131 gibi pazarl\u0131yorlar. \u201c\u00c7\u00f6z\u00fcm \u00fcretilemeyen co\u011frafya\u201d etiketi, m\u00fcdahalelerin izini \u00f6rtmek i\u00e7in kullan\u0131lan kullan\u0131\u015fl\u0131 bir kalkandan ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir.<\/p>\n

Oysa tarih bize ba\u015fka bir manzara g\u00f6steriyor. Sel\u00e7uklu\u2019dan Osmanl\u0131\u2019ya kadar bu topraklar, farkl\u0131 etnik ve din\u00ee gruplar\u0131n \u201ebirlikte ya\u015fama k\u00fclt\u00fcr\u00fc\u201c ile yo\u011frulmu\u015ftu. Bug\u00fcn ise bu kadim haf\u0131za; d\u0131\u015far\u0131dan beslenen kimlik siyaseti, i\u00e7erideki piyonlar\u0131n hamaseti ve i\u00e7i bo\u015f sloganlar ile unutturulmak isteniyor.<\/p>\n

Sonu\u00e7: Silahlar Susmal\u0131; Ar\u015fivler ve Tarih Konu\u015fmal\u0131<\/p>\n

Ger\u00e7ek \u015fu ki Ortado\u011fu\u2019yu batakl\u0131\u011fa \u00e7evirenler sadece Ortado\u011fulular de\u011fildi; ama bu batakl\u0131\u011f\u0131 kurutacak olanlar ancak bu co\u011frafyan\u0131n kendi evlatlar\u0131 olabilir. Sorumluluk \u00e7ok katmanl\u0131d\u0131r; d\u0131\u015f g\u00fc\u00e7lerin b\u00f6lgeyi alt\u00fcst etme arzusu kadar, b\u00f6lge i\u00e7indeki akt\u00f6rlerin bu kirli oyuna fig\u00fcran olma hevesi de bu trajedinin orta\u011f\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Unutmamak gerekir ki silahlar\u0131n konu\u015ftu\u011fu yerde tarih susar.<\/p>\n

E\u011fer yeniden bir gelecek kurulacaksa bu; Washington\u2019dan gelen bir \u201crejim de\u011fi\u015fikli\u011fi\u201c notuyla de\u011fil, b\u00f6lge halklar\u0131n\u0131n birbirini ink\u00e2r etmeden, d\u0131\u015f g\u00fc\u00e7lerin silahlar\u0131na ve piyonlar\u0131na ge\u00e7it vermeden kuraca\u011f\u0131 bir ortak masada m\u00fcmk\u00fcn olacakt\u0131r. Ortado\u011fu\u2019nun ihtiyac\u0131 olan \u015fey \u201cd\u0131\u015f m\u00fcdahale\u201c de\u011fil; tarihi bilen serinkanl\u0131 bir analiz ve yerli bir iradedir.<\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n

\u00a0<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Silahlar\u0131n G\u00f6lgesinde Tarih Yazmak: \u00a0Ortado\u011fu Bir \u201cBatakl\u0131k\u201d m\u0131, Yoksa \u0130n\u015fa Edilmi\u015f Bir Kaos mu? Tuba \u00c7i\u00e7ek\u00a0   Ortado\u011fu\u2019nun son yar\u0131m as\u0131rl\u0131k enkaz\u0131n\u0131 anlamak i\u00e7in bazen uzaklardan gelen bir itirafa kulak vermek gerekir. Bu itiraf\u0131n sahibi s\u0131radan bir fig\u00fcr de\u011fil; NATO\u2019nun eski Avrupa M\u00fcttefik Kuvvetleri Y\u00fcksek Komutan\u0131 emekli Amerikal\u0131 General Wesley Clark\u2019t\u0131r. Clark, 11 Eyl\u00fcl sonras\u0131…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":17409,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"saved_in_kubio":false,"_mi_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"fifu_image_url":"","fifu_image_alt":"","_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[145,306,233],"tags":[],"class_list":["post-17388","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dusunce","category-haziran-temmuz-26","category-tuba-cicek","category-145","category-306","category-233","description-off"],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t